Dotcodes blijven benodigd

Dotcodes zijn tweedimensionale codesymbolen met een specifieke leeswijze. Om de codes te kunnen scannen is een imager en speciaal ontwikkelde software nodig. Dotcodes – ronde puntjes (dots) in een vierkant – worden zowel op papier en kunststof gebruikt als in geboorde vorm in bijvoorbeeld metalen. De aluminiumindustrie gebruikt ze veel, zoals het Noorse Sunndal, onderdeel van Hydro Aluminium. Sinds 2002 gebruikt dit bedrijf twee ‘Dotcode Drilling’-codeersystemen van Koese Engineering te Winterswijk voor het aanbrengen van een unieke, geboorde en daardoor onuitwisbare dotcode in aluminium staven.

Geen geschikt systeem

Voor de aluminiumindustrie bestaat eigenlijk geen geschikt systeem om de (half)producten op een veilige, onuitwisbare manier te coderen. Het aanbrengen van een code of andere merktekens op aluminium staven en profielen gebeurt veelal met slagletters na afkoeling van het materiaal. Maar met het geavanceerde, geautomatiseerde codeersysteem van Koese Engineering kunnen al bij zeer hoge temperaturen van 400 à 500 graden Celsius direct na het walsen dotcodes worden aangebracht. De aan Sunndal geleverde codeersystemen omvatten een MCD-boorkop voor het boren van de dotcodes, scanapparatuur voor het lezen van de codes (geleverd door Imix uit Apeldoorn) alsmede de besturingssoftware en de benodigde interfaces voor koppeling met het bestaande computersysteem. Het Dotcode Drilling-systeem van Koese Engineering houdt een unieke manier van coderen in. Met behulp van een meerspillig boorsysteem (de MCD-technologie) kan op een zeer klein oppervlak in één boorgang een uniek gaatjespatroon worden geboord dat een code vertegenwoordigt. De boormachine wordt softwarematig aangestuurd en de software genereert daarbij de binaire codes voor het boren én vertaalt deze codes tegelijkertijd in leesbare gegevens voor verwerking in het computersysteem. Het scannen van de geboorde dotcodes gebeurt door speciale (eventueel ‘handheld’) camera’s met een leessnelheid van 10 codes per seconde of meer. Het scansysteem is daarmee geschikt voor snelle, geautomatiseerde verwerkingssystemen.

Onuitwisbaar

Het onderscheid tussen de geboorde dotcode van Koese Engineering en andere, bijvoorbeeld met slagletters ingeslagen coderingen is dat deze code niet oppervlakkig is. Hij wordt (diep) in het product geboord. Dit biedt met name voor ruwe, zware omstandigheden belangrijke voordelen zoals het onuitwisbaar- en dus duurzaam zijn. Ook is de code bestand tegen beschadiging door schuren, rollen en dergelijke. Zij biedt voorts tegen diefstal en fraude een optimale bescherming doordat het gaatjespatroon niet zomaar even kan worden weggeslepen of anderszins onleesbaar gemaakt. Ook voor de afnemer/ontvanger van het product biedt het Dotcode Drilling-systeem voordelen. De code en het gegevensverwerkingsysteem kunnen worden ingepast in het productiesysteem van de klant. Die kent direct de specifieke gegevens (samenstelling/legering) van het materiaal, halffabrikaat of het product. Aan de toepassing van het Dotcode Drilling-systeem zijn wel enkele voorwaarden verbonden. Uiteraard moet in het materiaal geboord kunnen worden, moet er ruimte op het product zijn om de code aan te brengen en moet het product voldoende wanddikte hebben. De minimumdiepte van het boren hangt af van de boordiameter. De kleinste dotcode (6 x 6 mm) kan maximaal 36 gaatjes bevatten met een diameter van 0,5 mm op een steek van ca. 1 mm. Naar boven is er eigenlijk geen limiet. Om de code te kunnen lezen moet er voldoende contrast zijn tussen de gaatjes van de code en het omringend materiaal. Indien aan die voorwaarde wordt voldaan, komen leesfouten nauwelijks voor, waardoor het systeem een extreem hoge betrouwbaarheid heeft.

Soorten codes

Met het Dotcode Drilling-systeem kunnen twee soorten dotcodes worden gegenereerd, te weten codes die zelf geen informatie bevatten en ‘intelligente’ codes waar wel informatie in is verwerkt. In het eerste geval is veelal sprake van een simpele sequentiële codering (code 1, code 2, enz.) met weinig gaatjes en met een koppeling naar de bijbehorende gegevens in een apart databestand. Aan dit type code kan in principe een oneindige hoeveelheid informatie (in de database) worden gehangen. Het voordeel is ook dat de boormachine een minder grote investering vereist dan bij een intelligente code. Een beperking bij kleinere symbolen is het ‘beperkte’ aantal beschikbare codes. Uitgaande van een boormachine met 49 boortjes en een 6 x 6 mm-symbool kunnen circa 1 miljoen verschillende codes worden gegenereerd. Deze ‘domme’ code is zeer geschikt bij uitsluitend intern gebruik, omdat de informatie via het bedrijfsnetwerk altijd beschikbaar is. Bij de ‘intelligente’ code daarentegen zit de informatie wel in de code. Deze code heeft een andere symboolopbouw (veel meer gaatjes) die min of meer vergelijkbaar is met een EAN128- of een 2D-code. Dit type dotcode omvat een oppervlakte van minimaal 100 mm2 (10 x 10) en vereist een grotere en dus duurdere boormachine met bijvoorbeeld 100 boortjes. Overigens zijn ook vier boringen mogelijk van 6 x 6 mm, die samen één grote code vormen. In dat geval biedt het systeem 1038 codes. Een belangrijk voordeel van de ‘intelligente’ code is dat de informatie op het product is aangebracht en dus niet separaat naar de database van de afnemer gestuurd hoeft te worden. Daarbij is de informatie altijd direct beschikbaar en bovendien onuitwisbaar. Mocht er onverhoopt iets mis gaan met het computersysteem, dan is de informatie dus niet verdwenen. Ten opzichte van de ‘domme’ code is de ‘intelligente’ code meer geschikt voor verzending.

Toepassingen

Behalve in de aluminiumindustrie, waar nu de eerste twee systemen worden geïnstalleerd, is het systeem ook breed toepasbaar in andere industrieën. Voorbeelden zijn de staalindustrie, de automobielindustrie, de vliegtuigindustrie, de rijwielindustrie en de houtindustrie. Met name de automobielindustrie kan de codeertechniek niet alleen gebruiken voor het coderen van onderdelen ten behoeve van de interne logistiek maar ook voor het coderen van bijvoorbeeld motorblokken om zo bij diefstal een onuitwisbare traceermogelijkheid te hebben. Verder kan de geboorde dotcode worden gebruikt op gereedschappen, bouwmaterieel, pallets en zelfs zeecontainers. Voor lichte mobiele toepassingen (bijvoorbeeld in de houtindustrie en de bosbouw) is een draagbare boormachine voorzien. Ook kunststof producten kunnen worden voorzien van de onuitwisbare code. Dat kan op twee manieren, namelijk met de boortechniek boren of met ‘inmould-coding’. Dit wil zeggen dat in de spuitgietmatrijs geprogrammeerd uitschuifbare nippeltjes worden toegepast.

(Met dank aan Ing. Meindert Wijnberg)

Reacties

Er zijn nog geen reacties. Vul onderstaand formulier in om te reageren.

Reageren